Renesans kolejek wąskotorowych w Wielkopolsce? Są dotacje od marszałka, ministerstwo pracuje nad systemowym wsparciem

Dofinansowanie dla pięciu wielkopolskich kolejek wąskotorowych

Sejmik Województwa Wielkopolskiego przyjął uchwałę w sprawie udzielenia pomocy finansowej pięciu samorządom na utrzymanie infrastruktury, remonty taboru oraz organizację przejazdów turystycznych kolejkami wąskotorowymi.

Wsparcie finansowe trafi do następujących samorządów:

• powiat średzki - 500 tys. zł z przeznaczeniem na naprawę torowiska oraz zabytkowego parowozu Średzkiej Kolei Powiatowej,
• powiat gnieźnieński - 300 tys. zł na dofinansowanie niezbędnych napraw torowiska, remont taboru, infrastruktury towarzyszącej oraz przejazdy turystyczne Gnieźnieńskiej Kolei Wąskotorowej,
• powiat pilski - 300 tys. zł na dofinansowanie przejazdów turystycznych i naprawę torowiska Wyrzyskiej Kolejki Wąskotorowej,
• gmina Śmigiel - 250 tys. zł z przeznaczeniem na remont torowiska, taboru i infrastruktury towarzyszącej oraz organizację przejazdów turystycznych,
• powiat kaliski - 200 tys. zł na dofinansowanie remontu torowiska Kaliskiej Kolejki Dojazdowej.

- Województwo Wielkopolskie od wielu lat udziela pomocy finansowej dla jednostek samorządu terytorialnego, na terenie których wykonywane są przewozy na sieciach kolei wąskotorowych. Pomoc finansowa jest udzielana na wniosek zainteresowanych samorządów - czytamy w uzasadnieniu do uchwały sejmiku. - Przekazane przez Województwo Wielkopolskie środki finansowe umożliwiają jednostkom samorządu terytorialnego zachowanie czynnych sieci kolei wąskotorowych, które są nieodłączną częścią historii i kultury technicznej Wielkopolski.

Prezent na jubileusz

Samorząd województwa dotacje na funkcjonowanie kolejek wąskotorowych przekazuje od 2021 roku. W przypadku śmigielskiej wąskotorówki, która w ubiegłym roku także otrzymała marszałkowskie wsparcie (200 tys. zł), dodatkowy zastrzyk gotówki zbiega się z jubileuszem 126 lat istnienia kolejki.

Śmigielska Kolejka Wąskotorowa od 2010 roku nie prowadzi regularnych kursów pasażerskich. Na trasie Stare Bojanowo - Śmigiel - Nowa Wieś jeżdżą wyłącznie pociągi turystyczne. Przejazdy organizowane są na zamówienie.

Z okazji jubileuszu, który zaplanowany został na 6 września 2026 roku, odbędą się przejazdy kolejką i animacje, powstanie strefa gastronomiczna, będzie można także kupić pamiątki i gadżety. Impreza odbędzie się na stacji kolejki w godz. 11.00 - 18.00.

https://zwielkopolski24.pl/wiadomosci/125-lat-temu-w-pierwszy-kurs-z-pleszewa-wyruszyla-kolejka-waskotorowa-historyczna-inscenizacja-na-dawnym-dworcu/Epnm4cvqTj6nB7dOC4aF

Będą regularne dopłaty do przewozów kolejkami wąskotorowymi?

Niezależnie od działań urzędu marszałkowskiego i lokalnych samorządów, resort infrastruktury prowadzi prace nad nowelizacją ustawy o transporcie kolejowym oraz ustawy o Funduszu Kolejowym, które mają wprowadzić stałe wsparcie dla operatorów kolei wąskotorowych.

Jak informuje portalsamorządowy.pl, głównym założeniem reformy jest uruchomienie systemowych dopłat rozliczanych według stawki za pociągokilometr. Pieniądze z Funduszu Kolejowego mają pokrywać:

• koszty prowadzenia przewozów pasażerskich,
• opłaty za dostęp do infrastruktury kolejowej,
• remonty i bieżące utrzymanie torowisk (w przypadku podmiotów łączących rolę przewoźnika i zarządcy).

Wsparcie ma trafić jednak wyłącznie do operatorów prowadzących regularne przewozy pasażerskie według ogólnodostępnego rozkładu jazdy i spełniających wymogi bezpieczeństwa. Projekt nie przewiduje finansowania budowy nowych linii.

- Warunkiem koniecznym do ubiegania się o środki będzie prowadzenie udokumentowanej działalności przewoźnika kolejowego w obszarze objętym wnioskiem przez okres co najmniej 3 lat w okresie nie dłuższym niż 5 lat przed dniem jego złożenia - informuje Piotr Malepszak, podsekretarz stanu w resorcie infrastruktury, w odpowiedzi na interpelację posłanki Pauliny Matysiak.

Ministerstwo widzi potencjał w kolejkach, ale nie tych wielkopolskich

Jak wynika z danych Urzędu Transportu Kolejowego, w Polsce funkcjonują w tej chwili 24 kolejki wąskotorowe o łącznej długości 423 kilometrów. W 2024 roku skorzystało z nich ponad 900 tys. pasażerów.

Resort infrastruktury, powołując się na przykłady ze Szwajcarii, Włoch czy Hiszpanii, wskazuje, iż wąskotorówki mogą pełnić funkcję pełnoprawnego środka transportu służącego dojazdom do pracy i szkół.

- Specyfika kolei wąskotorowych sprawia, iż w większości przychody nie pokrywają ponoszonych na tę działalność kosztów - niejednokrotnie historyczne składy mogą działać dzięki wparciu samorządów czy też darczyńców - zauważa Ministerstwo Infrastruktury. - Koleje wąskotorowe nie mają w tej chwili dostępu do finansowania, dlatego celem projektowanych zmian jest umożliwienie przewoźnikom kolejowym realizującym przewozy na tego typu liniach uzyskanie wsparcia finansowego.

Wśród sieci o największym potencjale przewozowym Piotr Malepszak, w tej samej odpowiedzi na interpelację poselską, nie wymienia jednak ani jednej kolejki z Wielkopolski. Na liście znalazły się natomiast:

• Piaseczyńska Kolej Wąskotorowa,
• Żuławska Kolej Dojazdowa,
• Koszalińska Kolej Wąskotorowa,
• Nadmorska Kolej Wąskotorowa.

Wsparcie dla kolei wąskotorowych ma być, według resortu, jednym z elementów walki z wykluczeniem transportowym oraz sposobem na aktywizację obszarów peryferyjnych i turystycznych w całej Polsce.

https://zwielkopolski24.pl/z-regionu/sredzka-kolej-powiatowa-wraca-na-tory-po-zimowej-przerwie-zobacz-kiedy-ruszaja-zabytkowe-pociagi-do-zaniemysla/wGzfxU5uGnJKfswUA38x