Trzymilionowy kwiat upamiętni powstanie w getcie warszawskim. Akcja „Żonkile”

W nadchodzącą niedzielę (19 kwietnia) pracownicy muzeum, wolontariuszki i wolontariusze wręczą na ulicach Warszawy trzymilionowy żonkil w historii akcji. Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN po raz 14. organizuje społeczno-edukacyjną akcję „Żonkile”, która jest częścią obchodów 83. rocznicy wybuchu powstania w getcie warszawskim.

Jak podkreśla dyrektor muzeum POLIN Dariusz Stola, akcja „Żonkile”, która zaczynała jako mała muranowska inicjatywa, z czasem dotarła do milionów ludzi w ponad 50 krajach na całym świecie. Akcja dba o pamięć o wydarzeniach, które miały miejsce w Warszawie w kwietniu 1943 roku, ale również o całej historii żydowskiej w Warszawie. Stolica przez dziesięciolecia była ośrodkiem kulturalnym i religijnym polskich Żydów. „Wszystko to jest możliwe dzięki ludziom dobrej woli, którzy się w akcję „Żonkile” zaangażowali. Od naszych koleżanek, które ją wymyśliły i zaprojektowały żonkile, przez pracowników muzeum, setki – a może już tysiące – wolontariuszy, aż po naszych ambasadorów, którzy stają przed kamerami z przypiętym żonkilem na zdjęciach, na plakatach, żeby zachęcić innych do udziału”, jak dodaje dyrektor.

W tym roku POLIN zaprosił do współpracy ambasadorskiej reportera Mariusza Szczygła, aktorki Kamilę Urzędowską i Julię Kamińską, artystę Dominika Więcka oraz ocalałą z getta warszawskiego świadkinię wydarzeń Krystynę Budnicką. Jako jedyna z rodziny Kuczerów przeżyła powstanie w getcie warszawskim. Jej rodzice, sześciu braci i starsza siostra zginęli podczas próby wydostania się z płonącego bunkra na rogu ówczesnych ulic Zamenhofa i Miłej. Miała 11 lat, gdy w getcie warszawskim 19 kwietnia 1943 roku wybuchło powstanie.

Akcja „Żonkile” 2026

W ramach akcji „Żonkile”, na znak pamięci pierwszego zrywu w okupowanej Europie, papierowe kwiaty będą wręczane przechodniom na ulicach Warszawy i nie tylko. W tym roku w stolicy wręczony zostanie trzymilionowy żonkil. Każda szkoła, biblioteka i instytucja kultury mogą dołączyć do akcji. Wszystkie zgłoszone placówki otrzymają dostęp do bezpłatnych materiałów edukacyjnych – w tym m.in. wystawy plakatowej, słuchowisk i filmów. Placówki edukacyjne otrzymają również scenariusz lekcji i karty pracy, które pomogą nauczycielom przeprowadzić wartościowe zajęcia i działania upamiętniające. Nabór wciąż trwa – aby zgłosić udział instytucji, należy wypełnić formularz dostępny na stronie muzeum POLIN. Zgłoszenia można przesyłać do 15 kwietnia.

W programie tegorocznych obchodów znajdujemy m.in. pierwszy publiczny pokaz obrazu „Getto” Marka Oberländera i zrekonstruowanej wersji filmu „Pianista” opartego na wspomnieniach Władysława Szpilmana. Odbędzie się również koncert w wykonaniu Aleksandra Dębicza i orkiestry Sinfonia Varsovia pod dyrekcją Marty Kluczyńskiej. Kulminacją wieczoru będzie prawykonanie kompozycji Dębicza „Yellow Daffodil” napisanej specjalnie na 83. rocznicę wybuchu powstania. Szczegółowy program dostępny jest na stronie muzeum POLIN.

Powstanie w getcie warszawskim

19 kwietnia przypada 83. rocznica wybuchu powstania w getcie warszawskim – największego zbrojnego zrywu Żydów podczas II wojny światowej, a zarazem pierwszego powstania miejskiego w okupowanej Europie. Co roku tego dnia Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN organizuje w ramach obchodów rocznicy wybuchu powstania akcję społeczno-edukacyjną „Żonkile”. Żonkil stał się symbolem akcji, ponieważ ocalały z getta ostatni dowódca Żydowskiej Organizacji Bojowej Marek Edelman w każdą rocznicę powstania otrzymywał od anonimowej osoby bukiet żółtych kwiatów, najczęściej żonkili. Ten bukiet składał następnie pod Pomnikiem Bohaterów Getta na warszawskim Muranowie.