130 lat polskiej parafii Św. Stanisława Kostki na Greenpoincie

Uroczystą mszą świętą oraz jubileuszowym bankietem uczczono 130-lecie parafii św. Stanisława Kostki na Greenpoincie. Obchody, które odbyły się w niedzielę, 25 października, zgromadziły duchownych, parafian oraz przedstawicieli polonijnych organizacji. Były również okazją do przypomnienia bogatej historii jednej z najbardziej znanych polskich parafii w Nowym Jorku, a także do refleksji nad jej współczesną rolą.

W jubileuszowym bankiecie uczestniczyło około 240 osób, w tym przedstawiciele polonijnych organizacji i osoby od lat związane z parafią św. Stanisława Kostki

Centrum życia Polonii

Założona w 1896 roku parafia św. Stanisława Kostki od 130 lat pozostaje ważnym ośrodkiem życia religijnego, społecznego i kulturalnego nowojorskiej Polonii. Jej dzieje nierozerwalnie wiążą się z historią Greenpointu, który przez dziesięciolecia był największym skupiskiem polskich emigrantów w Nowym Jorku. To tutaj kolejne pokolenia Polaków znajdowały nie tylko duchowe wsparcie, ale również możliwość pielęgnowania ojczystego języka, tradycji i narodowej tożsamości. Właśnie na ten aspekt zwraca uwagę obecny proboszcz ks. Grzegorz Markulak. – Parafia to nie tylko piękny kościół, który owszem, jest wyjątkowy, z pięknymi obrazami oraz majestatycznym ołtarzem, ważniejsza jest jednak wspólnota, pokolenia ludzi, którzy budowali tę wspólnotę wiary i miłości – mówi.

Tegoroczny jubileusz miał szczególny charakter również dlatego, iż zbiegł się z 300. rocznicą kanonizacji patrona parafii – św. Stanisława Kostki.

Uroczystej mszy świętej przewodniczył przybyły specjalnie na tę okazję z Polski biskup Robert Chrząszcz, który poświęcił również ikonę patrona parafii

Goście z Polski

Centralnym punktem obchodów była uroczysta msza św. odprawiona w południe w kościele św. Stanisława Kostki. Przewodniczył jej przybyły z Polski bp Robert Chrząszcz, delegat Konferencji Episkopatu Polski ds. Duszpasterstwa Emigracji Polskiej, który wygłosił również okolicznościową homilię.

W koncelebrowanej liturgii uczestniczyli również duchowni związani z parafią w przeszłości, wśród nich jej byli proboszczowie, ks. Rafał Kopystyński, pełniący w tej chwili funkcję asystenta generalnego Zgromadzenia Księży Misjonarzy w Rzymie, oraz ksiądz prowincjał Marek Sobczak, pracujący w tej chwili w Derby w stanie Connecticut. Obecni byli także o. Mirosław Podymniak, franciszkanin związany z parafią Świętej Trójcy na Williamsburgu, oraz o. Stanisław Czerwonka z parafii św. Wojciecha w Elmhurst.

Jednym z ważnych momentów liturgii było poświęcenie ikony św. Stanisława Kostki, ufundowanej przez Elżbietę i Dariusza Knapików i wykonanej przez artystę Bogusława Onsowicza z Polski. Mniejszą kopię tego wizerunku otrzymał prezydent RP Karol Nawrocki podczas swojej wrześniowej wizyty w parafii. Wizyta polskiego prezydenta wraz z małżonką Martą Nawrocką, która odbyła się 20 września, była jednym z wydarzeń towarzyszących tegorocznym obchodom jubileuszowym.

Wśród gości nie zabrakło reprezentantów szkół oraz instytucji polonijnych, które aktywnie angażują się w życie lokalnej społeczności

Jubileuszowy bankiet

Po zakończeniu uroczystości religijnych obchody przeniosły się do sali bankietowej Terrace on the Park na Queensie, gdzie odbyło się jubileuszowe przyjęcie. Wzięło w nim udział około 240 osób, znacznie więcej, niż początkowo spodziewali się organizatorzy.

Wśród gości znaleźli się przedstawiciele licznych organizacji polonijnych, w tym Centrum Polsko-Słowiańskiego, Polsko-Słowiańskiej Federalnej Unii Kredytowej oraz Pulaski Association of Business and Professional Men. Obecni byli także członkowie wspólnoty św. Alojzego, przedstawiciele Akademii Św. Stanisława Kostki, polskiej szkoły im. Marii Konopnickiej i Św. Cyryla i Metodego oraz delegacje zaprzyjaźnionych parafii, między innymi Św. Cyryla i Metodego z Greenpointu, Świętego Krzyża z Maspeth i św. Franciszki de Chantal z Borough Park.

W bankiecie uczestniczył również bp Robert Chrząszcz oraz duchowni posługujący w nowojorskich parafiach, wśród nich ks. Eugeniusz Kotliński, ks. Jan Szylar, ks. Janusz Dymek, ks. Dariusz Blicharz, ks. Sergiy Emanuel i ks. Cezariusz Jastrzębski. Obecni byli także kapłani z parafii Św. Stanisława Kostki – ks. Sławomir Szucki i ks. Grzegorz Kuperski.

W uroczystościach wzięli udział dawni proboszczowie parafii i kapłani z zaprzyjaźnionych kościołów w Nowym Jorku

Historia w pieśni i słowach

Uroczystość rozpoczęło wykonanie hymnów narodowych Polski i Stanów Zjednoczonych przez Monikę Chibowski. Następnie do wzniesienia jubileuszowego toastu zaproszono ks. Grzegorza Markulaka.

Program bankietu, prowadzony przez Dagmarę „Daggę” Czechurę, łączył przypomnienie najważniejszych wydarzeń ze 130-letniej historii parafii z występami artystycznymi. Uczestnicy mieli okazję powrócić pamięcią do czasów pierwszych polskich emigrantów, którzy budowali na Greenpoincie swoje życie, tworząc jednocześnie instytucje służące kolejnym pokoleniom rodaków.

Na bankiecie wystąpili członkowie zespołu folklorystycznego Krakowianki i Górale, działającego przy parafii od 1938 roku. W programie uczestniczyły Elżbieta Hetnar, Maria Bielski, Joanna Bis i Natalia Hetnar. Szczególną uwagę zwracały tradycyjne stroje ludowe, w tym nowe stroje góralskie sprowadzone niedawno z Polski.

Publiczność mogła również podziwiać pokazy tańca towarzyskiego w wykonaniu Weroniki Lis i Justina Schaffnera. Para zaprezentowała kilka układów tanecznych, a jednym z najbardziej eleganckich punktów programu był walc wiedeński.

Ważne miejsce w części artystycznej zajęły występy chórów. Chór Hejnał wspólnie z proboszczem Grzegorzem Markulakiem wykonał m.in. pieśń poświęconą św. Stanisławowi Kostce pt. „Nasz Greenpoint woła” oraz „Barkę”, szczególnie bliską papieżowi Janowi Pawłowi II. Pierwszy z powyższych utworów powstał specjalnie na ten jubileusz. Słowa napisał Mariusz Monczak, a muzykę ks. Rafał Jaworski. W trakcie wieczoru wystąpił także chór Copernicus, którego program nawiązywał do postaci Ignacego Jana Paderewskiego i Tadeusza Kościuszki.

Liturgię koncelebrowali liczni duchowni, a w modlitwie uczestniczyli wierni z polonijnej społeczności Greenpointu

Najważniejsi są ludzie

Jednym z ważnych momentów uroczystości były podziękowania skierowane do osób, które przez lata angażowały się w życie parafii. Wyrazy wdzięczności otrzymali duchowni, siostry zakonne, pracownicy, wolontariusze i dobroczyńcy. Szczególnie wyróżniono sekretarkę parafii Annę Truszkowski. Podziękowano także księżom Sławkowi Szuckiemu i Grzegorzowi Kuperskiemu za ich wkład w działalność wspólnoty.

Podczas gali ksiądz proboszcz Grzegorz Markulak zaprezentował również specjalny medal upamiętniający 130-lecie parafii, a także 250-lecie powstania Stanów Zjednoczonych. Przygotowano ponadto jubileuszową publikację poświęconą dziejom parafii Św. Stanisława Kostki, którą otrzymali uczestnicy uroczystości.

Zespół Krakowianki i Górale, działający przy parafii od 1938 roku, zaprezentował się
w tradycyjnych polskich strojach ludowych

– Dziękując za 130 lat, myślą o tych pokoleniach, które tworzyły tę parafię. Myślę także o tym, co nas czeka w przyszłości. Co się wydarzy przez kolejne 130 lat? Zawierzam to Opatrzności Bożej i wierzę, iż Polonia przez cały czas będzie troszczyć się o naszą parafię, wiarę, tradycje, historię. 130 lat minęło, ale historia trwa – w wierze, modlitwie, służbie i sercach kolejnych pokoleń – podsumował jubileusz ks. Markulak.

Natomiast muzycznym finałem części oficjalnej był występ Dagmary „Daggi” Czechury, która wraz z zespołem wykonała „Polskie kwiaty”, nostalgiczną pieśń o tęsknocie za ojczyzną.

Na zakończenie błogosławieństwa udzielił biskup Robert Chrząszcz, po czym uczestnicy bawili się na parkiecie do późnych godzin wieczornych. Podczas całego bankietu do tańca przygrywał zespół Blue Sky Band.

Tekst i zdjęcia: Marcin Żurawicz